Niezależnie od tego, czy chodzi o obozy wakacyjne, wyjazdy weekendowe, czy też pracę w kadrze prowadzącej zajęcia dla młodzieży: praca z młodzieżą w Berlinie opiera się na zaangażowaniu wolontariuszy. Wielu z nich pracuje zawodowo, a dodatkowo bierze na siebie odpowiedzialność za grupy dzieci i młodzieży. Dotychczas często oznaczało to wykorzystywanie własnego urlopu, aby umożliwić prowadzenie zajęć z młodzieżą. Od 1 stycznia 2020 r. sytuacja uległa zmianie: Berlin wprowadził prawo do urlopu specjalnego dla wolontariuszy zajmujących się pracą z młodzieżą – tym samym znacznie wzmacniając warunki ramowe dla wolontariatu.
Podstawą prawną jest § 10 berlińskiej ustawy o wykonaniu ustawy o pomocy dla dzieci i młodzieży (AG KJHG). Kluczowa zmiana: z „przepisu zalecanego” stał się on „przepisem obowiązującym”. Od tego czasu pracodawcy są zobowiązani do udzielania urlopu specjalnego – i mogą odrzucić wnioski tylko wtedy, gdy stoją temu na przeszkodzie istotne przyczyny związane z działalnością przedsiębiorstwa. Zapewnia to pewność prawną i możliwość planowania wszystkim zainteresowanym.
Kto ma prawo do tego?
Z urlopu tego mogą skorzystać osoby, które działają jako wolontariusze w stowarzyszeniach lub organizacjach zajmujących się pracą z młodzieżą, kwalifikujących się do wsparcia, i które mogą wykazać się odpowiednimi kwalifikacjami – na przykład poprzez kartę Juleica. O urlop specjalny można ubiegać się na maksymalnie dwanaście dni roboczych w roku kalendarzowym, rozłożonych na maksymalnie trzy wydarzenia. Typowymi obszarami działania są obozy wakacyjne, obozy treningowe lub wyjazdy edukacyjne.
Urlop płatny czy bezpłatny?
Prawo to dotyczy przede wszystkim samego zwolnienia – nie oznacza to automatycznie prawa do dalszego wynagrodzenia. To, czy podczas urlopu specjalnego nadal wypłacane jest wynagrodzenie, zależy od postanowień umowy o pracę, układu zbiorowego lub porozumienia zakładowego. W przypadku braku takich postanowień pracodawca decyduje, czy urlop specjalny będzie płatny, czy bezpłatny. W każdym razie prawo do zwolnienia z pracy pozostaje jednak w mocy.
Jak przebiega proces składania wniosku?
O urlop specjalny należy wystąpić na piśmie do pracodawcy. Ponadto wymagane jest zaświadczenie od stowarzyszenia młodzieżowego lub podmiotu organizującego, potwierdzające, że działalność wolontariacka jest realizowana w ramach określonego programu. Wiele stowarzyszeń młodzieżowych udostępnia gotowe wzory wniosków, które ułatwiają tę procedurę.
Dlaczego ten przepis jest tak ważny?
Praca z młodzieżą stanowi nieodzowną część naszej społeczności: wzmacnia kompetencje społeczne, wspiera uczestnictwo w życiu społecznym i tworzy przestrzenie, w których młodzi ludzie mogą się sprawdzać i rozwijać. Jednocześnie praca z młodzieżą opiera się na zaangażowaniu wolontariuszy. Dobrze zorganizowane warunki dla wolontariuszy są zatem inwestycją w przyszłość.
Specjalny urlop dla wolontariuszy zapewnia sprawiedliwość. Zapobiega on sytuacji, w której zaangażowanie wolontariackie odbywa się kosztem własnego odpoczynku, oraz wzmacnia osoby, które biorą na siebie odpowiedzialność za młodzież. Dla stowarzyszeń i związków przepis ten oznacza wyraźne wsparcie ich działalności. A dla berlińskiej pracy z młodzieżą jako całości jest to sygnał: zaangażowanie jest cenne – i zasługuje na stabilne warunki ramowe.
